Khám Phá Hiện Tượng Tàn Phá Từ Ung Thư Lây Nhiễm Ở Cá Nheo Mỹ

Bí ẩn những dấu hiệu bất thường dưới đáy hồ

Sự việc đáng báo động này khởi nguồn từ hơn mười năm trước tại hồ Memphremagog, kéo dài 50 km giữa biên giới bang Vermont và tỉnh Quebec. Những ngư dân và nhà nghiên cứu sinh vật học đã không khỏi ngỡ ngàng khi liên tiếp phát hiện những con cá nheo Mỹ (brown bullhead) có các dấu hiệu kỳ lạ. Quanh vùng miệng, mắt và vây của chúng xuất hiện những vệt màu đen sần sùi, như thể bị cháy bởi nhựa đường nóng chảy.

Vào năm 2012, sự kiện này khiến người dân địa phương lo lắng, đánh dấu một thảm họa môi trường nghiêm trọng. Chỉ một năm trước đó, siêu bão nhiệt đới Irene đã tấn công khu vực, gây ra lũ lụt nghiêm trọng. Người sống quanh hồ cho rằng, nước lũ đã cuốn theo nhiều hóa chất độc hại từ các bãi rác và trang trại, khiến lòng hồ trở thành một “đô thị độc hại” đối với sinh vật sống.

Trong các khảo sát từ năm 2014 đến 2017, khoảng 30% cá nheo trưởng thành được kiểm tra có khối u ác tính. Nhiều khối u đã xâm lấn vào cơ bắp và có thể thâm nhập vào não bộ và gan. Tuy nhiên, điều đáng ngạc nhiên là nhiều con cá lớn vẫn sống chung với khối u trong thời gian dài mà không bị ảnh hưởng ngay lập tức.

Khám Phá Kẻ Ký Sinh Tàn Ác: “Dòng Tế Bào Ma”

Để giải mã hiện tượng này, Tiến sĩ Julie Dragon – chuyên gia vi sinh vật học tại Đại học Vermont – cùng đồng nghiệp đã tiến hành phân tích ADN. Khác với các căn bệnh ung thư thông thường, ADN từ các khối u của cá nheo không giống với ADN của các nạn nhân. Khi dựng cây phả hệ của các khối u, các nhà khoa học phát hiện tất cả đều thuộc về một dòng tế bào duy nhất, cho thấy rằng đây là một “kẻ ký sinh” đã tự tách khỏi cơ thể con cá đầu tiên mắc bệnh và lây lan sang các con khác.

Trường hợp này đã làm cho cá nheo Mỹ trở thành một phần trong danh sách hiếm hoi các loài động vật mắc bệnh ung thư lây truyền, bên cạnh quỷ Tasmania và một số loài động vật thân mềm.

Mối Đe Dọa Ẩn Giấu và Ô Nhiễm Môi Trường

Hiện tại, cơ chế lây truyền giữa các cá thể vẫn đang được nghiên cứu. Các khối u có thể dễ dàng bị vỡ khi va chạm, giải phóng hàng triệu tế bào ung thư vào môi trường và tìm kiếm những cá nạn nhân mới. Xét về lịch sử, đã có các tài liệu từ năm 1858 và 1925 ghi nhận hiện tượng cá nheo mắc “bệnh phong đen”, cho thấy “dòng tế bào ma” này có thể đã tồn tại từ lâu tại Đông Bắc Bắc Mỹ.

Tuy nhiên, những câu hỏi về ô nhiễm môi trường vẫn còn bỏ ngỏ. Nhà bệnh học cá Vicki Blazer từ Cục Khảo sát Địa chất Mỹ cho biết ô nhiễm, đặc biệt là nồng độ kim loại nặng như asen, có thể làm suy yếu hệ miễn dịch của cá nheo, tạo điều kiện cho ung thư lây lan dễ dàng.

Mặc dù các chuyên gia khuyến cáo không nên ăn cá bị bệnh, nhưng hiện tại, không có bằng chứng cho thấy dòng ung thư này gây rủi ro trực tiếp cho con người. Phát hiện này trên tạp chí Nature đã gióng lên hồi chuông cảnh báo về các căn bệnh ung thư lây nhiễm đang sống ẩn nấp trong tự nhiên mà con người chưa phát hiện.